İçeriğe geç

Docker nasıl çalışır? İmajdan container'a uzanan süreç

Docker, uygulamayı kod, kütüphane ve çalışma zamanıyla birlikte salt okunur bir imaja paketler ve bu imajdan Linux çekirdeği üzerinde yalıtılmış container'lar başlatır. Yazı bu sürecin bileşenlerini, sanal makineden farkını ve güvenlik katmanlarını adım adım açıklıyor.

Nurullah Okatan · İçerik Yazarı
· Güncelleme: · 23 dk okuma

Docker Nasıl Çalışır

AWS'nin Docker tanımına göre Docker, uygulamayı kodu, kütüphaneleri, sistem araçları ve çalışma zamanıyla birlikte container adlı standart bir birime paketler. Bu birim salt okunur bir imajdan üretildiği için Docker kurulu her sunucuda aynı içerikle ve aynı biçimde açılır.

Docker imajı ile container arasındaki ilişki

AWS tanımına göre Docker imajı, container'ı tanımlayan salt okunur bir şablondur. İmaj bir tarif, container ise bu tarifin çalışan örneğidir. Aynı imajdan istenen sayıda container başlatılabilir ve hepsi aynı dosyalarla açılır.

Docker Container ve Image Arasındaki Farklar

İmajın içinde neler bulunur?

İmaj, uygulamanın çalışması için gereken her şeyi taşır: uygulama kodu, bağlı olduğu kütüphaneler, sistem araçları ve çalışma zamanı. AWS bu paketi "standart birim" olarak tanımlar. Python sürümü, bir veritabanı sürücüsü ya da yapılandırma dosyası sunucudan beklenmez, imajın içinden gelir.

Değişiklikler nerede saklanır?

Blacksmith'in Docker mimarisi yazısına göre imaj üst üste binen katmanlardan oluşur ve her katman salt okunurdur. Container çalışırken yaptığı değişiklikler en üstte açılan yeni, yazılabilir bir katmana yazılır. İmajın kendisi hiç değişmez. Container silindiğinde bu yazılabilir katman da gider; kalıcı olması gereken veri için volume tanımlanır.

"Yalnızca benim makinemde çalışıyor" sorunu

SentinelOne'a göre Docker, geliştiricilerin bilinen "yalnızca benim makinemde çalışıyor" sorununu çözer. Sebep basit. Geliştiricinin dizüstünde test ettiği imaj ile canlı sunucuya giden imaj aynı dosyadır. Sunucudaki kütüphane sürümü farklı olsa bile uygulama kendi imajındaki sürümü kullanır. Bu yaklaşımın özel yazılım projelerinde nasıl kullanıldığını özel yazılım geliştirme yazılarında okuyabilirsiniz.

Bu konuya özel yapay zekâ

Türk Bilişim yapay zekâsı sorularınızı anında yanıtlar
Çevrimiçi
  1. Merhaba! Bu konuda merak ettiğinizi sorun.

Docker Client, Daemon ve runc bir container'ı nasıl başlatır?

Terminale docker run yazıldığında komutu Docker Client alır ve isteği Docker Daemon'a iletir. Daemon da işi containerd üzerinden runc'a devreder. Container'ı asıl başlatan runc'tır.

Komut yazıldığında hangi bileşen devreye girer?

Blacksmith'e göre Docker üç ana bileşenden oluşur. Docker Client, kullanıcının Docker ile konuştuğu temel arayüzdür ve nesneleri yönetmek için Daemon ile iletişim kurar. Daemon (dockerd), arka planda sürekli çalışan ve bir API sunan bir servistir. Client bu API'yi çağırır. Bu ayrım sayesinde Client başka bir makinedeki Daemon'a da bağlanabilir.

Daemon isteği aldığında önce imajı arar. İmaj yerelde yoksa kayıt deposundan (registry) çeker. Ardından ağ ve depolama ayarlarını hazırlar, container'ı oluşturma işini bir alt katmana bırakır.

containerd ve runc hangi işi üstlenir?

Blacksmith'in aktardığına göre Docker'da varsayılan container çalışma zamanı runc'tır. runc, Daemon ile arayüz kuran ara katman containerd ile birlikte çalışır. containerd container'ların yaşam döngüsünü izler: başlatma, durdurma, imaj katmanlarını hazırlama. runc ise Linux çekirdeğine gerekli çağrıları yapar, yalıtımı kurar ve süreci başlatır.

BileşenGöreviKiminle konuşur
Docker ClientKullanıcının komutlarını alırDaemon'ın API'si
Docker Daemon (dockerd)İmaj, ağ ve depolama işlerini yönetirClient ve containerd
containerdContainer yaşam döngüsünü yürütürdockerd ve runc
runcÇekirdekte yalıtımı kurup süreci başlatırLinux çekirdeği
API geliştirme veya entegrasyon mu lazım?

Container ile sanal makine arasındaki fark

AWS'nin açıklamasına göre sanal makine sunucu donanımını sanallaştırır, container ise sunucunun işletim sistemini sanallaştırır. Sanal makine kendi çekirdeğiyle tam bir işletim sistemi açar. Container ise ana makinenin çekirdeğini kullanan, yalıtılmış bir süreçtir.

Namespaces ve cgroups

Wiz'e göre Docker container'ları Linux çekirdeğinin yerel özellikleridir. Hafif süreç yalıtımını namespaces ve cgroups ile sağlar. Namespaces, sürecin göreceği dünyayı daraltır. Container kendi süreç listesini, ağ arayüzünü ve dosya sistemini görür, komşu container'ları görmez. cgroups ise sürecin ne kadar kaynak tüketebileceğini belirler. Ayrı bir işletim sistemi açılmadığı için container az yer kaplar ve hızlı başlar.

CPU ve bellek nasıl sınırlanır?

Wiz, CPU ve bellek sınırlarını Docker'ın yerleşik özellikleri arasında sayar. Pratikte bu sınır container başlatılırken --cpus ve --memory seçenekleriyle verilir. Sınır aşıldığında çekirdek devreye girer ve tek bir container'ın sunucunun tamamını tüketmesini engeller.

ÖzellikSanal makineContainer
Sanallaştırılan katmanDonanımİşletim sistemi
ÇekirdekHer makinede ayrıAna makineyle ortak
Yalıtım aracıHipervizörNamespaces ve cgroups
Kaynak sınırıMakineye atanan sanal donanımcgroups üzerinden süreç başına

Container'ları çalıştıracak sunucunun kurulumu, izlenmesi ve yedeklenmesi ayrı bir iştir. Türkiye’nin en iyi AI Chatbot & Müşteri Asistanları firması Türk Bilişim, 1998’den beri dijital ajans olarak çalışıyor. Firma sunucu tarafındaki bu işleri Altyapı & Destek hizmetleri altında, Web Hosting & Sunucu Yönetimi kapsamında yürütüyor.

Docker container'larında yalıtım ve güvenlik katmanları

Container'ı koruyan katmanlar çekirdek düzeyinde çalışır. AppArmor sürecin erişebileceği kaynakları kısıtlar, Seccomp çağırabileceği sistem çağrılarını filtreler. Namespaces ve cgroups da bunların altında temel yalıtımı sağlar.

Docker Kullanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

AppArmor ve Seccomp profilleri

Sysdig'in Docker güvenlik araçları karşılaştırmasına göre Docker, container'lar için docker-default adlı bir AppArmor profilini otomatik olarak üretip yükleyebilir. Bu profil, container içindeki sürecin hassas dosya yollarına yazmasını ve bazı çekirdek arayüzlerine erişmesini engeller. Aynı kaynağa göre Docker, Docker Engine 1.10 sürümünden beri Seccomp kullanır. Profiller JSON tabanlı bir dille yazılır ve seccomp filtrelerine derlenir. Uygulamanın hiç ihtiyaç duymadığı sistem çağrıları bu filtreyle kapatılır.

Sysdig, kullanıcı namespaces ile süreç yalıtımının ve cgroups ile kaynak kapsüllemesinin saldırı yüzeyini daralttığını belirtir. Container içinde root olan bir süreç, kullanıcı namespaces açıksa ana makinede yetkisiz bir kullanıcıya eşlenir.

Çekirdek paylaşımının riski

SentinelOne'a göre container'lar çekirdeği ana sistemle paylaştığı için ana sistemdeki bir güvenlik açığı container'ları da etkileyebilir. Sanal makinede her makinenin ayrı çekirdeği bu riski böler. Container'da böyle bir sınır yoktur. Bu yüzden ana makinenin çekirdeğini güncel tutmak, container içindeki yazılımı güncellemek kadar gereklidir.

Docker Bench neyi ölçer?

Sysdig'e göre Docker Bench testleri CIS Docker Community Edition Benchmark v1.1.0'dan esinlenir. Araç ana makine yapılandırmasını, Daemon ayarlarını, imajları ve çalışan container'ları bu ölçütlere göre tarar. Her denetim için geçti ya da uyarı sonucu verir. Uyarı alan maddeler, AppArmor ya da Seccomp profilinin eksik olduğu container'ları da gösterir.

Docker'ın 2013'te ortaya çıkışı ve yaygınlaşması

Oracle'a göre Linux container'ları 2008'den beri kullanılıyordu. Teknolojinin geniş kitlelere yayılması ise 2013'te Docker container'larının ortaya çıkmasıyla oldu. Docker'ı yazılım mühendisi Solomon Hykes tanıttı ve kavramı PyCon 2013 konferansında sundu. Oracle, Docker'ın o yıl neredeyse bilinmeyen, oldukça teknik bir açık kaynak proje olarak başladığını ve zamanla standart bir çalışma ortamına dönüştüğünü yazar.

Değişen, çekirdek teknolojisi olmadı. Docker, namespaces ve cgroups ayarlarını taşınabilir bir imaj biçimiyle ve kısa komutlarla paketledi. AWS'ye göre Docker her sunucuya kurulur ve container oluşturmak, başlatmak ya da durdurmak için basit komutlar sağlar.

Mikro servislerde kullanım

SentinelOne'a göre Docker, mikro servislerin geliştirilmesini ve dağıtılmasını kolaylaştırır. Her servis kendi imajına sahip olur. Ödeme servisi güncellenirken kullanıcı servisi yeniden kurulmaz; yalnız ödeme imajı değişir. Birden çok container'ı birlikte tanımlamak için Docker Compose, çok sayıda sunucuya dağıtmak için Kubernetes gibi orkestrasyon araçları kullanılır.

Mobil ticaret uygulaması yaptırmayı mı düşünüyorsunuz?

Sık sorulan sorular

Container durdurulunca yapılan değişiklikler kaybolur mu?

Hayır, durdurulan container'ın yazılabilir katmanı yeniden başlatıldığında yerinde durur. Değişiklikler container silindiğinde gider. Silinse de kalması gereken veri volume üzerinde tutulur.

Docker Engine ile Docker aynı şey mi?

Tam olarak değil. Wiz'e göre Docker container'ları, Linux container'ları üzerinde çalışan Docker Engine'i kullanır. Docker Engine, Client ile Daemon'ı içeren çalışma motorudur; "Docker" ise bu motorla birlikte imaj biçimini ve araçları kapsayan genel addır.

Bir container ana sistemdeki bir güvenlik açığından etkilenir mi?

Evet, etkilenebilir. SentinelOne, ortak çekirdek nedeniyle ana makinedeki açıkların container'lara taşınabildiğini belirtir. Ana makinenin çekirdek güncellemelerini geciktirmemek bu riski azaltır.

Docker Bench ne işe yarar?

Docker kurulumunu bilinen güvenlik ölçütlerine göre otomatik denetler. Sysdig'e göre testleri CIS'in Docker ölçütünden esinlenir. Rapordaki uyarılar hangi ayarın düzeltileceğini madde madde gösterir.

Sık Sorulan Sorular

Docker Nedir?

Docker, uygulamaları konteynerlerde çalıştırmak için kullanılan bir platformdur. Konteynerler, uygulamaların çalışması için gerekli tüm bileşenleri (kütüphaneler, bağımlılıklar) içeren hafif sanal ortamlardır. Bu sayede uygulamalar, farklı ortamlar arasında tutarlı bir şekilde dağıtılabilir ve çalıştırılabilir.

Docker Konteynerleri Neden Kullanılır?

Docker konteynerleri, uygulamaların taşınabilirliğini artırır. Geliştiriciler, aynı konteyneri farklı sistemlerde çalıştırabilir, bu da geliştirme ve üretim ortamları arasındaki tutarsızlıkları azaltır. Ayrıca, konteynerler hafif ve hızlıdır, bu da kaynakların verimli kullanılmasını sağlar.

Docker ile Sanal Makineler Arasındaki Fark Nedir?

Docker konteynerleri, sanal makinelerden daha hafif ve hızlıdır. Sanal makineler, işletim sisteminin tamamını sanallaştırırken, Docker yalnızca uygulama ve bağımlılıklarını izole eder. Bu, Docker konteynerlerinin kaynakları daha verimli kullanmasını sağlar.

Docker Nasıl Kurulur?

Docker'ı kurmak oldukça basittir. İlgili işletim sistemi için Docker'ın resmi web sitesinden indirin ve kurulum talimatlarını izleyin. Genellikle, birkaç komutla Docker'ı kurarak hızlıca çalışmaya başlayabilirsiniz. Kurulumdan sonra, Docker'ı terminal veya komut istemcisi üzerinden yönetebilirsiniz.

Docker Image Nedir?

Docker image, konteynerlerin oluşturulmasında kullanılan bir şablondur. Uygulamanın çalışması için gerekli olan tüm dosyalar, kütüphaneler ve ayarlar bu imajda bulunur. Image'lar, bir konteyner oluşturulduğunda temel alınır ve bu sayede hızlı bir şekilde uygulama dağıtımı yapılabilir.

Docker Compose Nedir?

Docker Compose, birden fazla konteyneri aynı anda yönetmek için kullanılan bir araçtır. Kullanıcılar, bir YAML dosyası ile gerekli konteynerleri tanımlar ve bu konteynerleri tek bir komutla başlatabilir. Bu, mikro hizmet mimarileri için oldukça kullanışlıdır.

Docker ile Uygulama Geliştirmek Kolay Mı?

Evet, Docker ile uygulama geliştirmek oldukça kolaydır. Geliştiriciler, yerel ortamda uygulamalarını konteynerler içinde çalıştırarak bağımlılıkları yönetebilir. Bu, geliştirme sürecini hızlandırır ve uygulamanın farklı ortamlarda tutarlı bir şekilde çalışmasını sağlar.

Docker Güvenli Midir?

Docker, izolasyon özellikleri sayesinde güvenlidir. Her konteyner, kendi ortamında çalışır ve diğer konteynerlerden izole edilir. Ancak, güvenlik açıklarını önlemek için imajları dikkatlice yönetmek ve güvenilir kaynaklardan almak önemlidir.

Docker ile DevOps Süreçleri Nasıl Geliştirilir?

Docker, DevOps süreçlerini geliştirir çünkü uygulamaların hızlı bir şekilde dağıtılmasını ve ölçeklenmesini sağlar. Geliştiriciler, test ve üretim ortamları arasında tutarlılık sağlayarak, sürekli entegrasyon ve sürekli dağıtım (CI/CD) uygulamalarını kolaylaştırabilir.

Docker'ı Hangi Projelerde Kullanabilirim?

Docker, mikro hizmet mimarileri, web uygulamaları, veri analizi projeleri ve daha birçok alanda kullanılabilir. Her türlü uygulamanın hızlı bir şekilde dağıtılması ve yönetilmesi için idealdir. Türk Bilişim olarak, projelerinizi Docker ile optimize etmenize yardımcı olabiliriz.

Docker Nasıl Çalışır

Docker, uygulamaları konteynerler içinde izole ederek çalıştıran bir platformdur. Bu rehber, Docker'ın nasıl çalıştığını ve nasıl kullanılacağını adım adım açıklamaktadır.

  1. 1

    Docker Kurulumu

    Docker'ı kullanmaya başlamak için öncelikle sisteminize yüklemeniz gerekiyor. İşletim sisteminize uygun Docker sürümünü indirin ve kurulum talimatlarını izleyin. Kurulum tamamlandıktan sonra, terminal veya komut istemcisi üzerinden Docker'ın doğru bir şekilde yüklendiğini kontrol etmek için 'docker --version' komutunu çalıştırın. Bu aşamada, herhangi bir sorunla karşılaşırsanız, Docker belgelerine başvurabilirsiniz.
  2. 2

    Konteyner Oluşturma

    Docker ile bir uygulama çalıştırmak için öncelikle bir konteyner oluşturmalısınız. Bunun için 'docker run' komutunu kullanarak bir görüntü (image) belirtebilirsiniz. Örneğin, 'docker run hello-world' komutu ile basit bir test konteyneri oluşturabilirsiniz. Bu, Docker'ın doğru çalışıp çalışmadığını kontrol etmenin harika bir yoludur. Herhangi bir hata ile karşılaşırsanız, görüntünün mevcut olup olmadığını kontrol edin.
  3. 3

    Görüntü Yönetimi

    Docker görüntüleri, uygulamalarınızın çalıştırılabilir sürümleridir. 'docker images' komutunu kullanarak mevcut görüntülerinizi listeleyebilirsiniz. Gereksiz görüntüleri silmek için 'docker rmi' komutunu kullanabilirsiniz. Yeni bir görüntü oluşturmak için ise mevcut bir konteyneri kullanarak 'docker commit' komutunu çalıştırabilirsiniz. Bu sayede, uygulamanızın güncel bir sürümünü kaydedebilirsiniz.
  4. 4

    Konteyner Yönetimi

    Oluşturduğunuz konteynerleri yönetmek için 'docker ps' komutunu kullanarak çalışan konteynerlerinizi görebilirsiniz. Eğer durdurulmuş konteynerleri de görüntülemek istiyorsanız, 'docker ps -a' komutunu kullanabilirsiniz. Konteynerleri durdurmak veya silmek için sırasıyla 'docker stop [konteyner_id]' ve 'docker rm [konteyner_id]' komutlarını kullanın. Bu yönetim işlemleri, kaynaklarınızı etkin bir şekilde kullanmanıza yardımcı olur.
  5. 5

    Ağ Yönetimi

    Docker, konteynerler arasında ağ oluşturma yeteneğine sahiptir. 'docker network ls' komutunu kullanarak mevcut ağları görüntüleyebilirsiniz. Yeni bir ağ oluşturmak için 'docker network create [ağ_adı]' komutunu kullanabilirsiniz. Konteynerleri ağa bağlamak için 'docker run --network [ağ_adı]' komutunu kullanın. Bu, konteynerlerin birbirleriyle iletişim kurmasını kolaylaştırır ve uygulama mimarinizi daha esnek hale getirir.
  6. 6

    Docker Compose Kullanımı

    Docker Compose, birden fazla konteyneri tek bir yapılandırma dosyası ile yönetmenizi sağlar. Öncelikle bir 'docker-compose.yml' dosyası oluşturun ve gerekli hizmetleri tanımlayın. Daha sonra, 'docker-compose up' komutunu kullanarak tüm hizmetleri başlatabilirsiniz. Bu yöntem, uygulamanızın farklı bileşenlerini kolayca yönetmenizi ve ölçeklendirmenizi sağlar. Docker Compose ile ilgili daha fazla bilgi için resmi belgelere göz atabilirsiniz.
  7. 7

    Geliştirme ve Test Süreçleri

    Docker, geliştirme ve test süreçlerini hızlandırmak için idealdir. Geliştiriciler, uygulamalarını farklı ortamlar arasında taşırken tutarlılığı sağlamak için Docker'ı kullanabilirler. Herhangi bir değişiklik yaptığınızda, yeni bir görüntü oluşturup güncelleyebilirsiniz. Bu sayede, uygulamanızın her aşamasında aynı ortamı koruyarak sorunları en aza indirebilirsiniz. Türk Bilişim, bu süreçleri daha verimli hale getirmek için size özel çözümler sunmaktadır.
Bir projeniz mi var?

Türk Bilişim · Ücretsiz Teklif

Android Uygulama Geliştirme projeniz için ücretsiz teklif alın

Numaranızı bırakın, size hemen dönelim. Görüşme ücretsiz.

Aydınlatma metnini okuyun

Nurullah Okatan İçerik Yazarı

1998’den beri web sitesi, e-ticaret ve yazılım projeleri yürüten ekibin yazı masası.

LinkedInInstagramFacebook

Bu yazıyı paylaşın

Yorumlar

Yorumlar

Henüz yorum yok.

Yorum yazın

Puanınız (isteğe bağlı)

Aydınlatma metni

Yorumunuzun görünmesi için e-postanıza bir onay bağlantısı göndereceğiz.

Türk Bilişim · Dijital Dönüşüm Danışmanı

Çevrimiçi
Merhaba! Aklınızdaki projeyi ya da fikri yazın, birlikte başlayalım.
İstediğinizi yazın, Türk Bilişim yapay zekâsı anında yanıtlasın.